เมื่อเนื้อฟันสูญเสียฟันมาก ไม่ว่าจะเกิดจากการ ผุ แตก ร้าก ทำให้ไม่สามารถบูรณะด้วยการอุด หรือการทำอินเลย์ ออนเลย์ ได้ จึงพิจารณาทำครอบฟัน

เรื่องที่น่าสนใจ

 

ขั้นตอนการทำครอบฟัน

การทำครอบฟันใช้เวลาสองครั้ง ได้แก่

  1. ครั้งที่หนึ่ง แพทย์จะทำการกรอแต่งเนื้อฟันเพื่อรองรับครอบฟัน(Preparation) พิมพ์หรือแสกนเพื่อส่งไปให้แลป จากนั้นทำครอบฟันชั่วคราว
  2. หลังจากหนึ่งสัปดาห์เมื่อได้รับครอบฟันแล้ว แพทย์จะทำการใส่ครอบฟันและยึดติดครอบฟันด้วยซีเมนต์ถาวร

 

การทำครอบฟันแบ่งตามความซับซ้อน

  • กรณีที่ฟันยังมีชีวิต เนื้อฟันสูญเสียกว้างๆ รอยโรครอยผุห่างจากโพรงประสาทฟัน มีมีการติดเชื้อใดๆ เหงือกรอบๆสุขภาพดี สามารถทำครอบได้เลย
  • กรณีที่ฟันยังมีชีวิต เนื้อฟันสูญเสียกว้างๆ รอยโรครอยผุใกล้โพรงประสาทฟัน ยังไม่มีอาการติดเชื้อใดๆ เหงือกรอบๆสุขภาพดี สามารถทำครอบฟันได้ แต่มีโอกาสเกิดประสาทฟันอักเสบ ซึ่งต้องรักษารากฟันถ้ามีการอักเสบในอนาคต 
  • กรณีที่ฟันยังมีชีวิต เนื้อฟันสูญเสียมาก ไม่เพียงพอต่อการยึดติดครอบฟัน ต้องทำการรักษารากฟันก่อน จากนั้นจึงทำเดือยและครอบฟันตามลำดับ

    สรุป

  • พิจารณาจากสองส่วนคือ เนื้อฟัน และเหงือก
    • ถ้าเนื้อฟันเพียงพอ ทำครอบได้เลย
    • ถ้าเนื้อฟันไม่เพียงพอ หรือรอยผุลึก ต้องรักษารากฟัน
    • ถ้าความสูงเหงือกมาก ทำให้ฟันเตี้ยต้องทำการตัดแต่งเหงือก(Periodontal crown lengthening) โดยการตัดเหงือกต้องรอให้เหงือกหายประมาณหนึ่งเดือน
    • ถ้าเป็นโรคเหงือก ต้องรักษาโรคเหงือกก่อน

 

ชนิดของครอบฟัน

  • ครอบฟันแบ่งตามชนิดของวัสดุ ได้แก่

    • ครอบฟันโลหะ
      • โลหะมาตรฐาน(Standard metal)
      • พลาเดียม(Palladium)
      • Semi-precious
      • High-Precious
    • ครอบฟันไร้โลหะ
      • Zirconia

    โดยจะแบ่งย่อยออกไปอีกคือ แบ่งตามการออกแบบการวางตำแหน่งวัสดุของครอบฟัน

    • ครอบฟันโลหะล้วน/เซอร์โคเนียล้วน
    • ครอบฟันโลหะเคลือบด้วยกระเบื้อง/เซอร์โคเนียเคลือบด้วยกระเบื้อง

 

 

ครอบฟันไร้โลหะ

  • มีความสวยงาม ใกล้เคียงฟันธรรมชาติ 
  • มีความใสจากพอร์ซเลน ต่างจาก ครอบที่มีโครงโลหะซึ่งจะทึบเนื่องจากต้องปิดสีดำของโครงด้านใต้ 
  • ความแข็งแรง โดยเฉพาะเซอร์โคเนีย ไม่ต่างกับครอบฟันโลหะ 

 

ความแข็งแรงของครอบฟัน

  • เซอร์โคเนียม มีความแข็งแรงใกล้กับ โลหะล้วน 
  • Full zirconia crown = Full metal crown แต่สวยกว่า 
  • ส่วนที่เปราะบางและมักจะแตกคือกรณีที่เคลือบด้วยกระเบื้อง โดยจะแตกตรงรอยต่อระหว่างวัสดุ 

 

เมื่อไหร่ที่เราควรครอบฟัน?

1.ต้องมีการอุดฟันขนาดกว้าง

เมื่อฟันผุ หรือแตกร้าวเกินกว่าครึ่งของความกว้างเนื้อฟัน ทันตแพทย์จำเป็นต้องครอบฟันซี่นั้นไว้เนื่องจากเนื้อฟันส่วนที่เหลือจะมีความเปราะบางอย่างมากจนอาจได้รับความเสียหายเพิ่มเติมได้

2.หลังการรักษารากฟันและรากฟันเทียม

การรักษารากฟันจะทำให้ฟันกลวงและทำให้ส่วนเนื้อฟันที่เหลือเปราะบาง มีโอกาสแตกร้าวได้ ดังนั้นฟันซี่ที่ได้รับการรักษาต้องมีการสวมครอบฟันไว้เพื่อป้องกันการแตกร้าวที่อาจจะเกิดขึ้นได้

3.ฟันร้าว

เป็นภาวะที่เกิดการแตกร้าวภายในตัวฟันจนสร้างความเจ็บปวดขึ้นขณะเคี้ยว แรงกดจากการเคี้ยวนี้จะลงไปยังช่องร้าวทำให้มีความรู้สึกเหมือนฟันจะแตกออกจากกัน

การครอบฟันจะช่วยคลุมฟันเอาไว้ด้วยกัน กระจายแรงกดให้ไปทั่วทั้งปาก และช่วยลดความเจ็บปวดลงได้

4.ยอดของฟันแตกหัก

ส่วนยอดของฟันมักจะแตกหักออกเนื่องจากแรงกระทบ หรือฟันผุขนาดใหญ่ เนื่องจากส่วนยอดฟันจะมีหน้าที่หลักคือ การรับแรงกดจากการเคี้ยวทำให้ต้องครอบฟันทั้งหมดไว้ เพื่อป้องกันการแตกหักเพิ่มเติม

บางครั้งการแตกหักนี้อาจลงลึกไปถึงกระดูกจนทำให้กระบวนการครอบฟันมีระยะเวลายาวนานขึ้น นั่นหมายถึงต้องมีการเล็มส่วนกระดูกและเหงือกลงไปยังชั้นที่แตกร้าว เพื่อให้ขอบครอบฟันสามารถวางลงบนเหงือกและเนื้อฟันที่สุขภาพดีได้

5.ฟันเสื่อมสภาพมากเกินไป

ถ้าผู้ป่วยมีนิสัยชอบบดฟัน ฟันอาจจะหดสั้นลงตามกาลเวลาได้

นอกจากนั้นฟันยังอาจเสื่อมสภาพ สึกกร่อนจากการได้รับกรดจากบางโรค เช่น กรดไหลย้อน (GERD) โรคบูลิเมีย หรืออาหารที่มีกรดสูงได้อีกด้วย
.บางครั้งชั้นเคลือบฟันจะสึกหายไปโดยสมบูรณ์จนไปถึงชั้นเนื้อฟันอ่อน ๆ ได้ตามกาลเวลาจนทำให้การบดกัดไปทำลายฟันได้

วิธีการรักษาให้ฟันกลับมามีขนาดปกติคือ การครอบฟัน

6.รูปลักษณ์ของฟันไม่พึงประสงค์

เจ้าของฟันอาจจะไม่พอใจกับรูปร่าง ช่องว่าง และสีของฟัน จึงทำให้การครอบฟันเป็นวิธีที่มีประสิทธิภาพและทำให้ฟันหน้าสวยงามเป็นธรรมชาติที่สุด

 

 

 

ระหว่างที่รอครอบตัวจริงจะต้องทำอย่างไร?

(รูปแรก)ในขั้นตอนการรักษาคนไข้ที่ฟันแตกหรือครอบฟันเดิมแตก 
      แพทย์จะทำการกรอแต่งฟัน หรือ รื้อครอบฟันเดิมออกจากนั้นทำการพิมพ์หรือแสกนในช่องปาก เพื่อส่งให้ช่างเทคนิคทันตกรรมทำครอบฟันตัวจริงขึ้นมา

(รูปที่สอง)ระหว่างที่รอ ก็จะทำครอบฟันชั่วคราวใส่ให้คนไข้ โดยวัสดุที่ใช้ทำจะเป็น อะคริลิค หรือไม่ก็ เรซิน(คล้ายวัสดุอุดฟัน) ที่จะมีความคงทนในช่วงระยะเวลาหนึ่งๆ   โดยจะมีคำแนะนำในการรักษา คือ ต้องระวังการใช้กัดของแข็ง ของเหนียว เนื่องจากครอบชั่วคราวอาจจะหลุดได้

 

(รูปที่สาม) หลังจากได้ครอบฟัน ทันตแพทย์จะทำการใส่ครอบฟันถาวรและยึดติดด้วยซีเมนต์ถาวรเป็นอันเรียบร้อยค่ะ

 

 

 

วัสดุที่ใช้ทำครอบฟันชั่วคราว

ครอบฟันชั่วคราวจะใช้สำหรับให้คนไข้ใช้ชั่วคราวขณะที่รอทำครอบฟันจริง โดยมักทำจาก เรซิน อะคริลิค ,PMMA,PEEK

ใช้ได้นานแค่ไหน

อายุของครอบฟันชั่วคราวจะมีตั้งแต่หนึ่งสัปดาห์จนถึงหกเดือน ขึ้นอยู่กับวัสดุและกระบวนการทำครอบชั่วคราว

วัตถุประสงค์ในการทำครอบฟันชั่วคราว

  • ทำครอบฟันชั่วคราวเพื่อปกป้องเนื้อฟันที่อยู่ข้างใต้ ขณะที่รอครอบฟันจริง
  • กรณีรากฟันเทียม จะทำครอบชั่วคราวเพื่อแต่งเหงือก(Gingival molding)
  • ถ้าทำครอบหลายๆซี่ ในคนไข้ไม่มีฟันนานๆ การใช้ครอบชั่วคราวเพื่อช่วยยกความสูงของฟันทั้งขากรรไกร ให้คนไข้ทดลองเคี้ยวด้วยการสบฟันใหม่

 

 

 

 

อัตราค่ารักษา

ค่าใช้จ่ายในการทำครอบฟัน ขึ้นกับวัสดุที่ใช้ทำครอบ โดย

  1. Porcelain fused to metal:กระเบื้องเคลือบบนโครงโลหะ 10000/13000/15000/20000(ขึ้นกับชนิดโลหะ)
  2. E-MAX Crown 12000บาท สำหรับวีเนียร์ / 16000 บาท สำหรับครอบฟัน
  3. ครอบฟันเซอร์โคเนีย(Zirconia crown) :16000บาท

 

 

ตัวอย่างการรักษา

 

ทันตแพทย์

DR.NALAT WONGWATJANA,DDS,FICOI

    • The second class Honors D.D.S., Faculty of Dentistry Chulalongkorn University, Thailand, 2009
    • Certificate of completion basic implantology ,Osstem,2015
    • Certificate of completion intermediate implantology ,Osstem,2015
    • Certificate of completion advance implantology ,Osstem,2015
    • Certificate in Implant externship program,State university of New York  at Stony Brook School of Dental Medicine.,2016
    • Cert. of Completion, Invisalign, Align Technology, Inc.
    • Certificate of clinical proficiency in orthodontics ,Prime orthodontic
      Award and accreditation
    • Honorable mention award,Esthetic implant competition,TPA with ITI Straumann.(Thai Prosthodontics Association and International team of implantology,straumann),2015
    • Accreditation of ADVANCE IN IMPLANTOLOGY -DGOI  (Deutsche Gesellschaft für Orale Implantologie -German Society ofOral Implantology),2017
    • Fellow of the International congress of oral implantologists (ICOI) / USA 2019

    PUBLICATIONS
    Dr.Nalat Wongwatjana,D.D.S, –  Bangkok. “Staged Approach Single Dental Implant in Aesthetic Zone,
    THAI ASSOCIATION OF DENTAL IMPLANTOLOGY,Vol.40,2017

CONTACT US

ติดต่อสอบถาม